• start
  • biografie
  • opdrachtgever
  • nieuw 10
  • contact
  • oproep

Opdrachtgevers » Vriendin » artikel ...


hypochondrie

Wie aan hypochondrie lijdt, heeft een overmatige angst om ziek te worden of om ernstige ziekte onder de leden te hebben. Hypochondrische symptomen kunnen optreden als onderdeel van een ander ziektebeeld, bijvoorbeeld een angststoornis. Tamara (28) vertelt over deze stoornis.

”Ik snap niet dat ik niet sterk genoeg ben om mijn ziektevrees zelf te overwinnen. Want met mijn verstand weet ik héél goed dat ik me niet zo druk moet maken. De kans dat ik een ernstige ziekte krijg is klein. En zelfs dan nog: dan kan ik toch weer genezen? En bovendien: al zou ik doodgaan, dan draait de wereld voor mijn dochtertje toch wel door. Want voor haar vind het nog het ergste als mij iets zou overkomen. Toch haalt die wetenschap mijn angst niet weg. Integendeel. De hele dag door ben ik aan het piekeren of ik niet iets onder de leden heb. Op dit moment ben ik een beetje schor en ik ben heel bang dat het betekent dat ik keelkanker heb. Het liefst zou ik meteen naar de dokter gaan, maar die durf ik niet te bellen. Ik ben er al zó vaak geweest, dat ik denk: ze ziet me aankomen.

Tot vijf jaar geleden was ik een vrolijke, onbezorgde meid. Ik genoot van mijn leven, van mijn man en van alle leuke dingen die ik deed. Aan enge ziektes of aan doodgaan dacht ik nooit. Tot ik een dochter kreeg. Zelf had ik het idee dat het een goede, vlotte bevalling was, maar de volgende dag kreeg ik te horen dat het niet veel had gescheeld of mijn dochter had het niet gehaald. Ik denk wel eens, dat hadden ze me nooit moeten vertellen. Want ik schrok daar heel erg van, en toen is het begonnen: ik werd overbezorgd voor mijn dochter, het idee dat ík verantwoordelijk voor haar ben. Die dag kreeg ik voor het eerst last van hyperventilatie. Het heeft jaren gekost om te leren hoe ik daar mee moest omgaan. Nog steeds heb ik er last van, maar ik kan het onder controle houden. Maar mijn bezorgdheid over mijn dochter en mijn ziektevrees heb ik niet onder controle. Ik ben zo bang dat zij het zonder mij niet red. Ik vertrouw de zorg voor haar nu al moeilijk aan anderen toe. Zelfs als mijn man haar moet ophalen op een bepaalde tijd, wil ik hem het liefst 10 minuten van te voren nog eens bellen: je vergeet het toch niet hè? Terwijl ik best weet dat hij het wel doet.

De angst om weg te vallen, is de afgelopen jaren versterkt omdat er in de korte tijd veel mensen uit mijn omgeving zijn gestorven. Ook jonge mensen. Een moeder van 27 bijvoorbeeld, door trombose. Dan denk ik: dat kan mij ook overkomen. Dus ben ik constant alert en denk ik altijd het ergste. Wanneer ik een zere knie heb, ben ik bang dat er een gezwel zit; als ik hoofdpijn heb vrees ik voor een hersentumor en bij lage rugpijn weet ik zeker dat er iets met mijn baarmoeder is. En ga zo maar door. Vaak ga ik dan op internet kijken naar wat het zou kunnen zijn. Op gezondheidsplein.nl bijvoorbeeld. Als ik dan iets vind wat bij mijn klachten past, kijk ik wat de andere symptomen zijn, en ga ik na of ik die ook heb. En natuurlijk, als je het zoekt, vind je het ook. Ik weet dat het overdreven is, echt, maar ik kan het niet van me afzetten.

Wanneer ik onverwachts iets over een ziekte hoor, op televisie bijvoorbeeld, en ik denk eraan dat ik dat ook zou kunnen hebben, krijg ik het ijskoud en begint de hyperventilatie op te spelen. Mijn hart gaat dan sneller kloppen, ik krijg een droge mond en voel me raar in mijn hoofd. Op zo'n moment loop ik snel naar buiten om tot mezelf te komen. 'Doe normaal,' zeg ik dan, 'blijf nu met je beide benen op de grond!'

In het begin zat ik iedere week bij de dokter. Er zijn diverse onderzoeken gedaan en telkens bleek ik kerngezond. Dat stelt me dan even gerust maar niet voor lang. Het liefst zou ik ieder jaar een volledige check-up doen, maar ik weet dat dat niet realistisch is. Wel heb ik het voor elkaar dat om de drie maanden mijn bloeddruk wordt gemeten. Van te voren ben ik dan altijd heel erg zenuwachtig maar na afloop voel ik me zo opgelucht! Maar een doktersbezoek lucht me niet altijd op. Zo liet ik mijn hart een keer onderzoeken en kreeg ik te horen dat alles prima was, al had ik wel een vergrote hartspier. Maar 'dat kon geen kwaad’. Tja, dan neem ik dat niet aan. Hoezo vergroot, dat is toch niet zomaar? Ik blijf ervan overtuigd dat er toch iets mis is.

Bij alles wat ik doe heb ik het gevoel: volgend jaar rond deze tijd zal ik er vast wel niet meer zijn. Het belemmert me ook in dingen, zoals de tuin opknappen. Dan denk ik: voor wie doe ik dat eigenlijk, voor de volgende mensen die hier in dit huis komen wonen? Gek hè. Ik begrijp het zelf ook niet.

Door mijn hypochondrie geniet ik weinig van het leven. Behalve als ik met mijn dochter ben en iets leuks doe, naar de kinderboerderij of zo, dan kan ik het loslaten. Heel gek, als zij er maar bij is, dan zijn mijn klachten direct minder. Ik doe mijn uiterste best om mijn dochter niets te laten merken. Ik wil niet dat zij zelf ook heel bang wordt. Ik kan met mijn man wel over mijn angsten praten, maar hij vind het moeilijk om te begrijpen. En het duurt nu al zo'n tijd. Hij weet ook niet wat hij ermee aan moet. De meeste mensen begrijpen het niet. Ze zeggen: 'Zet het toch van je af', of: 'Je moet er gewoon niet aan denken', maar helaas is het niet zo makkelijk. Soms doen mensen wat lacherig als ze het horen. Dat doet me pijn want voor mij is het een levensgroot probleem. Daarom vertel ik meestal maar niets.

Ik slik antidepressiva en dat helpt wel een beetje. Verder heb ik vorig jaar een therapie gevolgd bij een psychotherapeut. Ze was vaak keihard, maar dat was juist heel nuttig. Dan zei ze: 'En wat dan nog? Stel: je krijg iets en je gaat dood. Jouw dochter leeft echt wel verder hoor, er zijn genoeg mensen om voor haar te zorgen.' Het was heel confronterend, vaak barstte ik in tranen uit, maar het hielp me goed. Deze therapeute heeft me echt verder geholpen. Toch is de hypochondrie nog niet over. Ik moet het nu verder zelf oplossen, ik heb alle handvatten. Maar hoe me dat moet gaan lukken, weet ik nog niet. Ik ben 's avonds veel alleen omdat mijn man dan werkt. Dat vind ik moeilijk. Want 's avonds, als het donker is, en mijn dochter in bed ligt, ga ik het meeste piekeren.

Ik hoop dat wanneer mijn dochter wat ouder is en wat minder afhankelijk is van mij, ik me minder zorgen zal maken. Zeker wanneer ze achttien is, maar hopelijk al vanaf haar twaalfde. Deze angst weerhoudt me ook om een tweede kind te krijgen. Ik zou het best willen, maar dan begin ik weer helemaal opnieuw.

Tja, die keel van mij. Daarvoor moet ik toch eigenlijk de dokter bellen. Want ze hebben me een drankje gegeven om me te gorgelen, en daarvan zou het overgaan. Maar het is niet over. Dus heb ik eigenlijk alle recht om wel te bellen. Toch? Maar weet je, ik ben ook zo bang dat ze wel écht iets vinden. Dus ik bel nu toch maar even niet. Wie weet morgen…”

Wat is hypochondrie?
Iedereen maakt zich wel eens zorgen over zijn gezondheid. Wanneer je plotseling iets geks ontdekt op je lichaam, of wanneer je onverwachte klachten krijgt, denk je al gauw: help, dit is toch niets ernstigs? Bij de meeste mensen is deze angst na een doktersbezoekje weer over, als blijkt dat het iets onschuldigs is. Maar sommige mensen zijn overmatig bezorgd over hun gezondheid, soms zelfs zó dat ze er constant mee bezig zijn. Ze letten steeds op hun lichaam – voel ik niet iets, heb ik geen pijn? – en alles wat ook maar mogelijk mis zou kunnen zijn, brengt hen in paniek. Als deze overbezorgdheid langer dan een half jaar duurt, wordt het hypochondrie genoemd. Naar schatting lijdt 1 á 2 procent van de Nederlandse bevolking aan hypochondrie. Dat gaat om een groep van zo'n 300.000 mensen. Hypochondrie begint meestal tussen het 20ste en 30ste levensjaar. In die tijd beginnen er vaak mensen te overlijden in je omgeving en word je geconfronteerd met het gevoel: het kan ook mij overkomen.

Wat weet de huisarts er nu van?
Mensen met hypochondrie laten zich meestal niet gerust stellen door de huisarts. 'Hoezo is er niets aan de hand? Ik voel het toch!' denken ze. 'En hoe kan een huisarts nu met een paar simpele vragen kan vaststellen of er iets aan de hand is?' Maar een huisarts is prima in staat om met een aantal vragen in te schatten of er direct gevaar is. Ze weten uit ervaring op welke signalen ze moeten letten.

Vicieuze cirkel
Als je eenmaal ziektevrees hebt, is het moeilijk om te stoppen met piekeren. Omdat je zo gefixeerd op je lichaam bent, voel je ook telkens iets! En hoe angstiger je wordt, hoe meer je lichaam daarop zal reageren met klachten. En hoe meer je probeert om je geen zorgen te maken, hoe minder dat zal lukken. Want juist dat, waar je niet aan wilt denken, blijft in je hoofd spoken.

Hoe kun je hypochondrie overwinnen?
Net als bij Tamara kan hypochondrie je leven behoorlijk 'verzieken'. Het is natuurlijk helemaal niet leuk om je steeds zorgen te maken, en alert te zijn op ieder pijnsteekje of kuchje. Het is daarom belangrijk om hulp te zoeken bij iemand die gespecialiseerd is in hypochondrie. Die persoon kan je helpen om de overmatige angst terug te brengen tot hanteerbare proporties. Er zijn geen medicijnen die ziektevrees kunnen genezen, maar het is wel mogelijk om met bepaalde middelen de angst wat te onderdrukken of meer hanteerbaar te maken (kalmerende middelen en antidepressiva).

© Lydia van der Weide

Voor meer informatie of hulp:

Boeken

Dokter het is toch niets ernstigs? Over de angst voor ernstige ziekten - T. Bouman en S. Visser, Boom, €15,50; een praktisch, fijnleesbaar boek dat goede informatie geeft over hypochondrie, hoe het je leven kan beïnvloeden en wat er aan te doen is. Er staan diverse oefeningen in om zelf je angst te bestrijden.

Hypochondrie - T. Bouman, Bohn Stafleu Van Loghum, 1998, € 26,00

Algemeen boek over angsten en fobieën, ook over hypochondrie:

De Man die bang was voor visjes (over verborgen angsten en dwangstoornissen) - H.J.M. Klumper, Uitgeverij SWP, € 15,90.

Zoek je een luisterend oor en hulp?

Bij de Stichting Angst, Dwang en Fobie weten ze precies wat je doormaakt.

www.adfstichting.nl

Telefoon: 0900-2008711 (0,35 p/m)

Contact met lotgenoten?

Op www.allesoverfobieen.nl staat veel informatie over verschillende angsten, waaronder hypochondrie, met de mogelijkheid tot het posten van berichten op een forum, maar ook direct chatten met lotgenoten. Deze site is opgezet door Pieter J.G. Frijters, grondlegger van de 'Mind Tuning methode'. Hier gaat het erom dat je je angstbeelden oproept, maar daarna plaatst in een andere context. Over zijn radicale methode om je angsten te overwinnen schreef hij ook een boek: 'Van fobie naar vrijheid', De Arbeiderspers, 13,60

Ga pagina terug  Ga naar boven

Heb je ook een interessant verhaal dat je (anoniem) in een tijdschift zou willen vertellen? Stuur dan een mail naar


© Lydia van der Weide