• start
  • biografie
  • opdrachtgever
  • nieuw 10
  • contact
  • oproep

Opdrachtgevers » Kronkel » artikel ...


Boekrecensie De Gelukkige Huisvrouw Uitgeverij Vassallucci

Gelukkige huisvrouw Lea in de ban van een postpartum psychose.

"Ik kan het me wel voorstellen, dat je helemaal doordraait na een bevalling. Ook als je geen trauma mee je meesleept." Aan het woord is Maria Vis, in café De Snoeshaan, naast theater Bellevue in Amsterdam. Zojuist speelde daar het stuk De gelukkige huisvrouw, naar de bestseller van Heleen van Rooyen. Het boek kwam in 2000 uit en zorgde voor heel wat commotie.

De gelukkige huisvrouw vertelt het verhaal van Lea, een vrouw die het zo te zien allemaal goed voor elkaar heeft. "Ik ben een gelukkige huisvrouw. Ik heb alles wat mijn hartje begeert." Lea heeft een rijke man die haar onderhoudt en ze heeft alle tijd om op de tennisbaan rond te hangen met haar maatje Corine. Op een kwade dag meldt haar man Harry dat hij graag een kind wil. Mokkend stemt Mea toe, en gooit meteen haar pilstrip weg. De bevalling wordt een drama. Na uren worstelen met de weeën – Lea smeekt tevergeefs om een keizersnede – wordt Harry Junior eindelijk ter wereld gebracht: met schaar, pomp en tang. Na deze traumatische 'natuurlijke' bevalling, die zij als vrouwonterend ervaart, raakt zij in een psychose. "De natuur is een vrouwonvriendelijk oord. Ik zou er nog niet dood in willen worden gevonden." Ze ontvangt vreemde boodschappen en tekens en stelt alles in staat op haar 'opdracht' te vervullen. Hierdoor brengt zij haar zoontje in gevaar en wordt zij opgenomen. Door haar psychose vervreemdt ze van iedereen die haar lief is. Pas bij een goede jetset-shrink kan ze haar verhaal kwijt. Met behulp van hem duikt ze in haar jeugd en stuit op een onverwerkt trauma.

Opvallend aan het boek is de bijzondere stijl. Soms is Heleen van Rooyen erg grof en cynisch maar ze weet precies de juiste toon te zetten voor een aangrijpende vertelling.

Haar taalgebruik en stijl maakt het zware onderwerp luchtig en grappig. Ze weet op een briljante manier de lezer mee te nemen in haar gekte. De toeschouwer leest dat ze gek is, en tegelijkertijd snapt je het helemaal. Je wordt als het ware meegevoerd in haar psychose en belandt samen met Lea in de isoleercel. Alles staat in het boek : vanaf het prille begin tot en met de fase van de volle 'bloei' van paranoia en hallucinaties, de opname in een inrichting, het verblijf in de isoleercel en de verdere psychiatrische begeleiding in en buiten de kliniek. Het is niet voor niets dat de vertaalrechten nog voordat het boek uit was voor 115.000 dollar zijn verkocht aan de gerenommeerde Duitse uitgever Rowolt.

Het boek werd bewerkt tot toneelstuk. Volgend jaar zal er een nieuwe tournee van toneelgroep 'Het Vervolg' worden gepland. Mede dankzij het unieke spel van de jonge actrice Hadewych Minis is het stuk een briljante tragikomedie. Schitterend hilarisch, vlot en cabaretesk is het begin, aangrijpend en beklemmend het einde. De gelukkige huisvrouw, is een energieke, eigentijdse voorstelling, vol snelle, filmische scènes.

Jolanda van Buuren las het boek en bezocht de voorstelling. Beiden grepen haar bijzonder aan, omdat haar zus hetzelfde overkwam. Ook haar zus raakte in een psychose na haar eerste bevalling. Jolanda herkende veel in het boek, zo vertelt ze bij een glas wijn in café De Smoeshaan. "Mijn zus dacht dat ze warme banden had met Arabische staatshoofden. Ik was bij haar op bezoek, 3 dagen na de bevalling, en ze wilde niets anders dan Kadhaffi opbellen. Ze sliep niet meer, was volledig in een waan. Pas na drie dagen kwam de dokter. Toen werd ze meteen opgenomen. Ook zij belandde in de isoleercel, en ook zij wilde niets liever dan zo snel mogelijk naar huis. Uiteindelijk is ze wel een jaar op de gesloten afdeling gebleven.” Jolanda's zus kreeg nog driemaal een terugval. Dat gebeurde steeds na een ingrijpende gebeurtenis. "Het is vreselijk om te zeggen,” aldus Jolanda, maar ik weet haast zeker dat ze weer in een psychose zal raken wanneer onze moeder overlijdt." Ze weet niet waardoor haar zus deze psychische problemen heeft gekregen. "We zijn het contact verloren de afgelopen jaren. Mijn zus sluit zich helemaal van mij af.” Het boek heeft haar wel aan het denken gezet. Ook haar vader verdween uit haar leven, en ook hij werd zwart gemaakt door haar moeder.

Ook Maria Vis was erg onder de indruk van het boek en het toneelstuk. Ondanks dat ze zelf nooit iets met de geestelijke gezondheidszorg te maken heeft gehad, kon ze zich enorm inleven. "Mijn bevalling was ook verschrikkelijk," zegt ze. Mijn eerste kind werd met een vacuümpomp gehaald. Het was vreselijk traumatisch. Ik verloor de greep op alles wat er gebeurde. Ik voelde me een ding, geen mens. Ik kreeg een soort gevangenishemd aan, m'n benen werden vastgebonden, iemand gaf me een prik... Ik was alle controle kwijt. Ik voel me nog vreselijk als ik er aan denk, en het is al meer dan dertig jaar geleden.

Ik kan me goed voorstellen dat je door zo'n gebeurtenis helemaal in de war raakt. Ik was ook helemaal niet blij dat het kind er was. Ja, wel blij dat de bevalling voorbij was, maar het kind kon me gestolen worden. Pas de volgende dag kon ik er een beetje aandacht voor opbrengen. Ik snap die Lea wel hoor!"

Het boek is een aanrader voor iedereen. Misschien is het iets minder verstandig om dit boek te lezen als je zwanger bent of het binnenkort hoopt te worden... Lezeres Liek: "Ik heb een nacht geen oog dicht gedaan. Ik hoop dat deze horrorbevalling tegen de tijd dat ik zwanger hoop te worden, ver in mijn geheugen is weggezakt!!"

© Lydia van der Weide

Ga pagina terug  Ga naar boven

Heb je ook een interessant verhaal dat je (anoniem) in een tijdschift zou willen vertellen? Stuur dan een mail naar


© Lydia van der Weide